لرزش خودرو هنگام حرکت با دنده عقب یکی از مشکلاتی است که بسیاری از رانندگان خودروهای دنده ای و اتوماتیک با آن مواجه می شوند. این لرزش ممکن است فقط هنگام رها کردن کلاچ یا قرار دادن گیربکس روی حالت R احساس شود، یا در تمام مدت حرکت به عقب ادامه داشته باشد. در بیشتر موارد، این مشکل به فرسودگی قطعات سیستم انتقال قدرت، کلاچ یا دسته موتور مربوط می شود، اما گاهی نیز خرابی پلوس، گیربکس یا حتی چرخ ها عامل اصلی آن است.
اگر لرزش خودرو در دنده عقب نادیده گرفته شود، به مرور زمان می تواند باعث آسیب دیدن قطعات دیگر و افزایش هزینه تعمیرات شود. در این مقاله، مهم ترین دلایل لرزش ماشین هنگام دنده عقب، علائم هر خرابی و روش های برطرف کردن آن را بررسی می کنیم. همراه خودرو مدیا باشید.
علت لرزش ماشین در دنده عقب
حرکت با دنده عقب نسبت به دنده های جلو فشار بیشتری به مجموعه انتقال قدرت وارد می کند. به همین دلیل اگر یکی از قطعات این سیستم دچار فرسودگی یا خرابی شده باشد، معمولاً اولین نشانه آن هنگام حرکت با دنده عقب ظاهر می شود.
مهم ترین دلایل لرزش خودرو در دنده عقب عبارت اند از:
- خرابی دیسک و صفحه کلاچ
- خرابی فلایویل
- فرسودگی دسته موتور یا دسته گیربکس
- خرابی پلوس و سرپلوس
- ایراد در گیربکس
- خرابی سیستم تعلیق
- تاب داشتن رینگ یا بالانس نبودن چرخ ها
- کم بودن یا آلوده شدن روغن گیربکس
فرسودگی دیسک و صفحه کلاچ
شایع ترین علت لرزش خودرو در دنده عقب، تمام شدن عمر دیسک و صفحه کلاچ است. زمانی که صفحه کلاچ ساییده شود یا سطح آن یکنواخت نباشد، انتقال نیرو از موتور به گیربکس به صورت نرم انجام نمی شود و خودرو هنگام نیم کلاچ یا شروع حرکت می لرزد.
علائم خرابی دیسک و صفحه
| نشانه | توضیح |
|---|---|
| لرزش هنگام نیم کلاچ | مخصوصا در دنده عقب |
| بوی سوختگی | بعد از حرکت در سربالایی یا ترافیک |
| سخت جا رفتن دنده | به ویژه دنده یک و عقب |
| کاهش شتاب خودرو | انتقال ناقص نیرو |
خرابی فلایویل
فلایویل وظیفه انتقال یکنواخت نیروی موتور به کلاچ را بر عهده دارد. اگر سطح آن تاب بردارد، ترک بخورد یا دچار سایش شود، تماس دیسک و صفحه به درستی انجام نمی شود و لرزش ایجاد خواهد شد.
در خودروهای مجهز به فلایویل دو جرمی، خرابی این قطعه یکی از مهم ترین دلایل لرزش در شروع حرکت است.
خراب شدن دسته موتور یا دسته گیربکس
دسته موتور و دسته گیربکس وظیفه جذب لرزش های طبیعی موتور را دارند. با گذشت زمان، لاستیک داخلی این قطعات ترک می خورد یا از بین می رود و در نتیجه لرزش موتور مستقیما به بدنه خودرو منتقل می شود.
نشانه های خرابی دسته موتور
- لرزش شدید هنگام قرار دادن خودرو روی دنده عقب
- تکان خوردن زیاد موتور
- ضربه هنگام شروع حرکت
- لرزش داخل کابین
در بسیاری از خودروها، لرزش در دنده عقب اولین نشانه خرابی دسته موتور است.
خرابی پلوس و سرپلوس
پلوس نیروی گیربکس را به چرخ ها منتقل می کند. اگر سرپلوس یا مفصل های آن فرسوده شوند، هنگام شروع حرکت یا پیچیدن، لرزش و ضربه احساس می شود.
معمولا خرابی پلوس در خودروهای دیفرانسیل جلو بیشتر مشاهده می شود.

ایراد در گیربکس خودرو
در خودروهای اتوماتیک، لرزش هنگام قرار دادن دنده روی حالت R ممکن است به دلیل خرابی گیربکس باشد.
مهم ترین مشکلات گیربکس عبارت اند از:
- کم بودن روغن گیربکس
- کثیف شدن روغن
- خرابی تورک کانورتر
- فرسودگی کلاچ های داخلی گیربکس
- خرابی شیر برقی ها
در گیربکس های دستی نیز خرابی ماهک، بلبرینگ ها یا شفت ها می تواند باعث ایجاد لرزش شود.
خرابی سیستم تعلیق
اگر بوش ها، سیبک ها یا کمک فنرها فرسوده باشند، هنگام انتقال نیرو به چرخ ها لرزش بیشتری احساس می شود. این موضوع در حرکت دنده عقب روی سطوح ناهموار بیشتر خود را نشان می دهد.
بالانس نبودن چرخ ها یا تاب داشتن رینگ
گاهی لرزش خودرو ارتباطی با موتور یا گیربکس ندارد.
در این شرایط ممکن است علت یکی از موارد زیر باشد:
- بالانس نبودن لاستیک ها
- تاب داشتن رینگ
- خرابی بلبرینگ چرخ
- لاستیک آسیب دیده
البته این نوع لرزش معمولا در حرکت رو به جلو نیز احساس می شود.
کم بودن یا کیفیت نامناسب روغن گیربکس
در خودروهای اتوماتیک، روغن گیربکس نقش بسیار مهمی در انتقال نرم نیرو دارد. اگر سطح روغن پایین باشد یا خاصیت خود را از دست داده باشد، هنگام قرار دادن خودرو روی حالت R لرزش و ضربه ایجاد می شود.
تعویض به موقع روغن گیربکس طبق توصیه سازنده، یکی از بهترین راه های جلوگیری از این مشکل است.
علت لرزش خودرو اتوماتیک در حالت R چیست؟
اگر خودرو اتوماتیک دارید و هنگام قرار دادن دسته دنده روی R لرزش احساس می کنید، معمولا یکی از موارد زیر عامل آن است:
- خرابی دسته موتور
- خرابی دسته گیربکس
- ایراد در تورک کانورتر
- کم بودن روغن گیربکس
- خرابی شیر برقی های گیربکس
- فرسودگی قطعات داخلی گیربکس
در این شرایط بهتر است خودرو هرچه سریع تر توسط تعمیرکار متخصص بررسی شود.
آیا لرزش خفیف دنده طبیعی است؟
در برخی خودروهای دنده ای، به ویژه مدل های اقتصادی، لرزش بسیار جزئی هنگام شروع حرکت طبیعی است. همچنین در دور موتور پایین ممکن است دسته دنده کمی لرزش داشته باشد.
اما اگر لرزش شدید باشد یا همراه با صدا، ضربه، بوی سوختگی یا سخت جا رفتن دنده ایجاد شود، نشانه وجود ایراد فنی است و نباید نادیده گرفته شود.
چگونه علت لرزش ماشین در دنده عقب را تشخیص دهیم؟
برای پیدا کردن منشأ مشکل به این موارد توجه کنید:
- اگر فقط هنگام نیم کلاچ لرزش وجود دارد، احتمال خرابی دیسک و صفحه زیاد است.
- اگر هنگام قرار دادن دنده روی R موتور به شدت تکان می خورد، دسته موتور را بررسی کنید.
- اگر همراه لرزش صدای تق تق شنیده می شود، پلوس یا سرپلوس را بررسی کنید.
- اگر خودرو اتوماتیک است و لرزش همراه با تأخیر در حرکت ایجاد می شود، احتمال خرابی گیربکس وجود دارد.
- اگر لرزش در سرعت های مشخص نیز دیده می شود، وضعیت چرخ ها و بلبرینگ ها بررسی شود.
راه های جلوگیری از لرزش خودرو در دنده عقب
- تعویض به موقع دیسک و صفحه کلاچ
- بررسی سلامت دسته موتور و دسته گیربکس
- تعویض منظم روغن گیربکس
- بالانس دوره ای چرخ ها
- جلوگیری از نیم کلاچ طولانی
- سرویس دوره ای سیستم انتقال قدرت
- بررسی پلوس و سرپلوس در سرویس های دوره ای
سوالات متداول
اگر لرزش به دلیل خرابی کلاچ، گیربکس یا دسته موتور باشد، ادامه رانندگی می تواند باعث آسیب بیشتر و افزایش هزینه تعمیر شود.
بله. یکی از رایج ترین نشانه های خرابی دسته موتور، لرزش شدید خودرو هنگام قرار دادن دنده روی R یا شروع حرکت است.
بله. خرابی تورک کانورتر، روغن گیربکس، دسته موتور یا قطعات داخلی گیربکس از مهم ترین دلایل لرزش خودروهای اتوماتیک در حالت R هستند.
خیر. این مشکل معمولا به بالانس چرخ ها، پلوس، بلبرینگ یا سیستم انتقال قدرت مربوط می شود، اما در برخی موارد خرابی دیسک و صفحه نیز می تواند باعث آن شود.
جمع بندی
لرزش خودرو هنگام حرکت با دنده عقب معمولا نشانه وجود ایراد در سیستم انتقال قدرت است و نباید آن را طبیعی تلقی کرد.
فرسودگی دیسک و صفحه کلاچ، خرابی فلایویل، دسته موتور، پلوس، گیربکس یا حتی بالانس نبودن چرخ ها از مهم ترین دلایل این مشکل هستند. تشخیص و رفع به موقع علت لرزش، علاوه بر افزایش ایمنی، از آسیب دیدن قطعات گران قیمت خودرو نیز جلوگیری می کند.
اگر لرزش به مرور زمان شدیدتر شده یا با صدا، ضربه و سخت جا رفتن دنده همراه است، بهتر است خودرو در اولین فرصت توسط تعمیرکار متخصص بررسی شود.
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است