سیستم خنک کننده یکی از مهم ترین بخش های خودرو است و فن رادیاتور نقش مهمی در کنترل دمای موتور دارد. در پراید، عملکرد فن به کمک قطعاتی مانند رله، سیم کشی، فیوز و مقاومت فن کنترل می شود. مقاومت فن وظیفه دارد شرایط لازم برای کار کردن فن در دور کند را فراهم کند؛ بنابراین خرابی آن می تواند باعث از کار افتادن دور کند فن و بروز مشکلاتی مانند افزایش دمای موتور شود.
اگر می خواهید بدانید مقاومت فن پراید کجاست، چه وظیفه ای دارد و از کجا می توان خرابی آن را تشخیص داد، در ادامه این موضوع را به طور کامل بررسی می کنیم. خودرو مدیا را دنبال کنید.
محل قرارگیری مقاومت فن پراید
مقاومت فن پراید در مجموعه قاب یا دیاق فن رادیاتور و در نزدیکی موتور فن قرار دارد. این قاب روی رادیاتور نصب شده و مقاومت فن نیز روی همین مجموعه قرار می گیرد. برای دسترسی به مقاومت فن پراید، معمولا باید از داخل محفظه موتور و با باز کردن کاپوت اقدام کرد.
محل نصب مقاومت فن پراید به شکلی است که در مسیر جریان هوای فن قرار داشته باشد. این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا مقاومت هنگام فعالیت گرما تولید می کند و قرار گرفتن آن در مسیر هوا به خنک شدن قطعه کمک می کند.
بنابراین اگر به دنبال مقاومت فن پراید هستید، ابتدا قاب فن رادیاتور و قسمت اطراف موتور فن را بررسی کنید. البته محل دقیق و شکل نصب قطعه ممکن است با توجه به مدل و سیستم برق خودرو متفاوت باشد.
کار مقاومت فن پراید چیست؟
مقاومت فن که با نام رزیستور فن نیز شناخته می شود، یک قطعه الکتریکی در مدار فن خنک کننده است. مهم ترین وظیفه آن ایجاد شرایط لازم برای کار کردن فن در دور کند است.
فن رادیاتور در زمان های مختلف ممکن است با سرعت متفاوتی کار کند. زمانی که دمای موتور هنوز به محدوده ای نرسیده که نیاز به حداکثر توان خنک کنندگی باشد، استفاده از دور کند باعث می شود دمای موتور به شکل کنترل شده تنظیم شود.
به زبان ساده، مقاومت فن با کاهش ولتاژ یا محدود کردن جریان عبوری از مدار، سرعت چرخش موتور فن را کاهش می دهد. در نتیجه فن می تواند با دور پایین تر فعالیت کند.
عوارض خرابی مقاومت فن پراید
یکی از شناخته شده ترین نشانه های خرابی مقاومت فن پراید این است که دور کند فن از کار می افتد و فن فقط در دور تند وارد مدار می شود.
در چنین شرایطی ممکن است راننده متوجه شود که فن در حالت عادی و زمانی که باید با سرعت پایین کار کند، روشن نمی شود؛ اما با افزایش دمای موتور، دور تند فن فعال می شود.
البته کار نکردن دور کند همیشه به معنای خراب بودن خود مقاومت نیست. رله، فیوز، سوکت، سیم کشی مقاومت فن پراید، موتور فن و مدار کنترل نیز می توانند باعث ایجاد همین علامت شوند. بنابراین برای تشخیص دقیق، بهتر است کل مدار بررسی شود.
علائم خرابی مقاومت فن پراید
خرابی مقاومت فن معمولا نشانه های مشخصی دارد. مهم ترین علائم عبارتند از:
- کار نکردن دور کند فن رادیاتور
- فعال شدن مستقیم دور تند فن
- افزایش دمای موتور در ترافیک یا زمان توقف
- روشن شدن چراغ هشدار در برخی شرایط
- سوختن مکرر فیوز مقاومت فن پراید
- گرم شدن بیش از حد موتور در صورت وجود مشکل در کل مدار خنک کننده
مهم ترین علامت، از بین رفتن دور کند فن است. اگر فن در دور تند کار می کند اما دور کند ندارد، مقاومت فن یکی از اولین قطعاتی است که باید بررسی شود.
علت خرابی مقاومت فن پراید
مقاومت فن در شرایط سختی کار می کند و در معرض حرارت محفظه موتور قرار دارد. به همین دلیل عوامل مختلفی می توانند باعث خرابی آن شوند.
سوختن المنت یا بخش مقاومتی
عبور جریان و تولید حرارت در طول زمان ممکن است باعث آسیب دیدن المنت داخلی مقاومت شود. در این حالت مسیر مربوط به دور کند فن از مدار خارج می شود.
خرابی فیوز حرارتی
برخی مقاومت های فن دارای بخش محافظ حرارتی هستند. آسیب دیدن این قسمت نیز می تواند باعث قطع مدار دور کند شود.
خرابی سوکت و اتصالات
شل شدن سوکت، سولفاته شدن پایه ها، زنگ زدگی یا قطعی سیم ها می تواند عملکرد مقاومت را مختل کند. در چنین شرایطی ممکن است خود مقاومت سالم باشد اما برق به درستی به آن نرسد.
گرمای زیاد
قرار گرفتن مقاومت در محیط گرم موتور و فعالیت مداوم می تواند به مرور عمر آن را کاهش دهد.
استفاده از قطعه بی کیفیت
کیفیت پایین قطعه می تواند احتمال سوختن مقاومت و تکرار مشکل را افزایش دهد. به همین دلیل هنگام تعویض مقاومت فن بهتر است از قطعه مناسب و باکیفیت استفاده شود.
تست مقاومت فن پراید
برای بررسی مقاومت فن می توان از مولتی متر استفاده کرد. مقاومت قطعه را می توان اندازه گیری و نتیجه را با مشخصات مقاومت سالم مقایسه کرد.
با این حال، تنها اندازه گیری مقاومت برای تشخیص قطعی کافی نیست. بهتر است فیوز، رله، سوکت، سیم کشی و موتور فن نیز بررسی شوند؛ زیرا خرابی هر کدام از این بخش ها می تواند باعث از کار افتادن دور کند فن شود.
اگر تجربه کافی در کار با سیستم برق خودرو ندارید، بهتر است عیب یابی را به تعمیرکار بسپارید. اتصال اشتباه سیم ها یا دستکاری مدار فن می تواند به قطعات الکتریکی خودرو آسیب بزند.
تفاوت مقاومت فن با موتور فن
این دو قطعه نیز نباید با یکدیگر اشتباه گرفته شوند.
موتور فن نیروی لازم برای چرخاندن پروانه فن را ایجاد می کند، اما مقاومت فن در مدار الکتریکی قرار دارد و به ایجاد دور کند کمک می کند.
اگر موتور فن خراب باشد، ممکن است فن در هیچ یک از حالت ها کار نکند. اما در خرابی مقاومت، یکی از نشانه های رایج این است که دور کند کار نمی کند ولی دور تند همچنان فعال می شود.
سوالات متداول
خیر. مقاومت فن و سنسور دمای آب دو قطعه متفاوت هستند.
سنسور دمای آب وظیفه اندازه گیری دمای موتور و ارسال اطلاعات مربوط به دما به سیستم کنترل خودرو را دارد، در حالی که مقاومت فن بخشی از مدار الکتریکی فن است و برای ایجاد دور کند مورد استفاده قرار می گیرد.
بنابراین اگر فن خودرو درست کار نمی کند، نباید بدون بررسی دقیق، سنسور دمای آب را با مقاومت فن اشتباه گرفت.
حذف مقاومت فن باعث می شود مدار دور کند از بین برود و فن نتواند مانند حالت استاندارد با سرعت پایین فعالیت کند. در این شرایط ممکن است فقط دور تند فن در دسترس باشد.
این کار راه حل مناسبی برای برطرف کردن مشکل نیست. سیستم خنک کننده خودرو باید مطابق طراحی کارخانه کار کند تا دمای موتور در محدوده مناسب باقی بماند. بنابراین در صورت خرابی مقاومت، بهتر است علت اصلی مشکل پیدا شده و قطعه معیوب با نمونه مناسب جایگزین شود.
خرابی مقاومت فن به تنهایی لزوما باعث جوش آوردن خودرو نمی شود، اما اگر باعث از کار افتادن دور کند فن شود و سایر بخش های سیستم خنک کننده نیز نتوانند دمای موتور را کنترل کنند، احتمال افزایش دمای موتور وجود دارد.
این مشکل به ویژه در ترافیک، هوای گرم و زمان هایی که خودرو با سرعت پایین حرکت می کند اهمیت بیشتری پیدا می کند؛ زیرا در این شرایط جریان هوای طبیعی واردشده به رادیاتور کم است و فن نقش مهم تری در خنک کردن رادیاتور دارد.
جمع بندی
مقاومت فن در مجموعه قاب یا دیاق فن رادیاتور و در نزدیکی موتور فن قرار دارد و برای دسترسی به آن معمولا باید از داخل محفظه موتور اقدام کرد.
مهم ترین وظیفه این قطعه، فراهم کردن شرایط لازم برای کارکرد فن در دور کند است. بنابراین اگر فن پراید فقط با دور تند کار می کند و دور کند آن از کار افتاده است، مقاومت فن، فیوز، رله، سوکت و سیم کشی مدار باید بررسی شوند.
در نهایت، بهتر است تنها بر اساس یک نشانه اقدام به تعویض مقاومت نکنید؛ زیرا خرابی رله، اتصالات، سیم کشی یا خود موتور فن نیز می تواند علائمی مشابه ایجاد کند. تشخیص دقیق و بررسی کامل مدار، از تعویض بی مورد قطعات و هزینه اضافی جلوگیری خواهد کرد.
همچنین بخوانید:
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است