مسیر واردات خودروهای لوکس، که همین اواخر بعد از سال‌ها باز شده بود، با دستور رئیس‌جمهور دوباره بسته شد. وزیر صمت می‌گوید این ممنوعیت شامل ایرانیان مقیم خارج هم می‌شود و از این به بعد تمرکز دولت فقط روی واردات خودروی اقتصادی است. با این حال هنوز مشخص نیست دقیقاً کدام خودروها «لوکس» حساب می‌شوند.
چه تصمیمی گرفته شد؟
سیدمحمد اتابک، وزیر صمت، این تصمیم را در جلسه با کمیسیون اصل ۹۰ مجلس اعلام کرد. طبق گفته‌ی او، به دستور رئیس‌جمهور ورود خودروهای لوکس ممنوع است، حتی برای ایرانیان مقیم خارج، و اولویت اصلی دولت واردات خودروهای اقتصادی است. نصرالله پژمانفر، رئیس کمیسیون اصل ۹۰، هم بعد از جلسه همین مطلب را از قول وزیر تأیید کرد.
پیام این تصمیم روشن است: اقامت در خارج از کشور دیگر راهی برای دور زدن ممنوعیت نیست.
چرا؟ همه‌چیز به ارز برمی‌گردد
مشکل منتقدان فقط قیمت بالای این خودروها نبود. ارزبری زیاد آن‌ها و فشاری که روی تقاضای بازار ارز می‌گذاشتند، از مهم‌ترین انتقادها بود. میثم ظهوریان، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، چند روز پیش در یک برنامه‌ی تلویزیونی گفته بود که در شرایط محدودیت ارزی، اختصاص ارز به واردات خودروی خارجی، به‌خصوص لوکس، توجیه اقتصادی ندارد.
این اختلاف به تعرفه هم کشیده شد. اتابک گفته که وزارت صمت حدود دو هفته پیش به تعرفه‌ی ۱۰۰ درصدی خودروهای لوکس در مجلس اعتراض کرده بود و پس از آن واردات این خودروها متوقف شد.
خودروی لوکس دقیقاً کدام است؟
این بزرگ‌ترین ابهام تصمیم جدید است. در اظهارات منتشرشده هیچ معیاری برای تشخیص خودروی لوکس، سقف ارزش یا فهرست مدل‌های مشمول اعلام نشده است. فعلاً روشن‌ترین نشانه این است که مسیری که تا چند هفته پیش برای ورود لندکروزر و لکسوس‌های گران‌قیمت باز شده بود، در حال بسته شدن است.
ممنوعیتی که برگشت
این اولین بار نیست که درِ واردات لوکس‌ها بسته می‌شود. ممنوعیت قبلی در سال ۱۳۹۱ و هم‌زمان با تشدید تحریم‌های نفتی برقرار شد و دلیل رسمی‌اش مدیریت منابع ارزی بود. اواخر سال گذشته واردات خودروهای بالای ۲۵۰۰ سی‌سی بالاخره آزاد شد و واردکنندگان برخی محصولات لوکس بازار جهانی را به ایران آوردند.
قیمت‌ها هم در همین مدت کوتاه نجومی بود. در یکی از گزارش‌ها، لکسوس LX600h با حدود ۹۰ میلیارد تومان گران‌ترین خودروی بازار بود. پس از آن نیسان پاترول توربو فول با ۶۵ میلیارد و تویوتا لندکروزر VX-R توربو با ۶۲ میلیارد تومان قرار داشتند.
تجربه‌ی قبلی: بعد از ممنوعیت چه شد؟
یک نمونه‌ی تاریخی برای مقایسه وجود دارد. در دوره‌ی دولت یازدهم، بعد از انتقادها، هیئت دولت واردات خودروهای خارجی با حجم موتور بالای ۲۵۰۰ سی‌سی را ممنوع کرد. حدود یک ماه بعد، قیمت این خودروها به‌طور میانگین ۱۰ درصد بالا رفته بود. در همان دوره، تعداد خودروهای صفر بالای ۲۵۰۰ سی‌سی در بازار هم به‌شدت کم شد.
این سابقه پیش‌بینی قطعی نیست، اما نشان می‌دهد صاحبان لوکس‌هایی که همین حالا در کشور هستند، احتمالاً اولین کسانی‌اند که اثر این تصمیم را در قیمت می‌بینند.
ارز آزادشده کجا می‌رود؟
دولت می‌گوید ظرفیت واردات از این پس به سمت خودروهای اقتصادی و تأمین خودرو برای بخش بزرگ‌تری از متقاضیان می‌رود. یک محاسبه‌ی ساده نشان می‌دهد این تغییر چه وزنی دارد:
- واردات هزار خودروی لوکس با میانگین قیمت ۶۰ هزار دلار حدود ۶۰ میلیون دلار ارز لازم دارد.
- با همین مقدار ارز می‌شود حدود ۴ هزار خودروی ۱۵ هزار دلاری وارد کرد.
این تصمیم هم‌زمان با زمزمه‌هایی درباره‌ی ورود خودروهای دست‌دوم مطرح شده است، موضوعی که هنوز تکلیفش روشن نیست.
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است